"Ước mơ xanh" và hành trình "gieo mầm" dược liệu của chàng kỹ sư Tày

Mô hình - Kinh nghiệm 22/09/2025 16:58

Đài Trang

Theo dõi nnhc.vn trên

Rời phố thị phồn hoa, kỹ sư trẻ người Tày Nguyễn Quốc Hoàng đã chọn một con đường khác, đó là quay về Yên Trạch (Phú Lương, Thái Nguyên) để gieo mầm dược liệu hữu cơ. Với mướp đắng rừng làm khởi điểm, anh không chỉ dựng nên mô hình kinh tế bền vững mà còn mở ra một hướng đi mới cho cây thuốc Việt, kết nối tri thức bản địa, khoa học hiện đại và khát vọng phát triển nông thôn.

Công nhân HTX Tiên Phong đóng gói sản phẩm trà dược liệu trên dây chuyền hiện đại.

Mướp đắng rừng – bước ngoặt khởi nghiệp

Sinh năm 1992 tại xã Yên Trạch, huyện Phú Lương (Thái Nguyên), Nguyễn Quốc Hoàng từng theo học ngành Kỹ thuật máy tính, Đại học Kỹ thuật Công nghiệp – Đại học Thái Nguyên. Sau khi tốt nghiệp năm 2014, anh nhanh chóng có công việc ổn định tại doanh nghiệp công nghệ ở thành phố lớn.

Thế nhưng, giữa phố thị ồn ào, Hoàng luôn trăn trở: “Làm sao để quê hương mình phát triển, để bà con không phải rời bản đi làm thuê?” Câu hỏi đó thôi thúc anh quyết định rẽ lối: bỏ phố về quê.

Năm 2018, Hoàng bắt đầu cùng bà con tham gia Hợp tác xã (HTX) Nông nghiệp Tiên Phong, thử nghiệm trồng cà gai leo. Thiếu vốn, thiếu kinh nghiệm, mô hình gặp không ít thất bại. Nhưng thay vì bỏ cuộc, Hoàng nhận trách nhiệm đứng đầu HTX, vừa điều hành sản xuất, vừa tự học thêm về y học cổ truyền để tích lũy kiến thức.

Qua khảo sát thổ nhưỡng, anh nhận thấy mướp đắng rừng – một loài thảo dược quý, hợp khí hậu miền núi và dễ thích nghi – có tiềm năng lớn. Năm 2022, Hoàng mạnh dạn trồng thử 0,8ha theo hướng hữu cơ. Kết quả vụ đầu tiên đạt doanh thu trên 500 triệu đồng – thành quả vượt mong đợi, mở ra niềm tin cho HTX.

Nhờ thành công ban đầu, diện tích trồng nhanh chóng mở rộng: 3,3ha (năm 2024) rồi 7,3ha (đầu 2025). Bên cạnh mướp đắng rừng, HTX còn phát triển khôi nhung, ba kích, cà gai leo, đu đủ… Tất cả đều được trồng hữu cơ, tuyệt đối không hóa chất. “Trồng dược liệu là chăm sóc sức khỏe, nên sản phẩm phải sạch ngay từ gốc rễ,” Hoàng chia sẻ.

Nguyễn Quốc Hoàng (áo phông trắng) giới thiệu quy trình sản xuất trà dược liệu cho đoàn thanh niên địa phương tham quan, học tập.

Chuỗi giá trị bền vững từ cây thuốc đến OCOP

Theo thống kê mới nhất, thị trường dược phẩm Việt Nam năm 2023 đạt khoảng 7 – 7,7 tỷ USD, và được dự kiến đạt 10 tỷ USD vào năm 2026, với tốc độ tăng trưởng kép hàng năm khoảng 6-8%. Điều này cho thấy nhu cầu sử dụng thuốc, thảo dược và các sản phẩm từ dược liệu đang tăng cao. Với nguồn dược liệu tự nhiên phong phú — Việt Nam có hơn 5.100 loài cây thuốc — nhưng hiện chỉ đáp ứng được khoảng 30% nhu cầu nội địa, còn lại phải nhập khẩu — thì cơ hội cho các mô hình như HTX Tiên Phong là rất lớn.”

Không dừng lại ở canh tác, Hoàng và HTX Tiên Phong chú trọng đầu tư chế biến sâu. Từ mướp đắng rừng, HTX tạo ra các sản phẩm trà nguyên quả, trà thái lát, trà túi lọc; đồng thời phát triển thêm hơn 15 dòng sản phẩm khác như cao cà gai leo, cao khôi nhung, cao xương khớp, cao mỡ máu, cao gan…

Các sản phẩm đều được đóng gói chuyên nghiệp, có tem truy xuất nguồn gốc và chứng nhận an toàn thực phẩm. Cuối năm 2024, HTX hoàn tất hồ sơ đạt chuẩn VietGAP, hữu cơ và OCOP – bước tiến lớn trong khẳng định thương hiệu dược liệu miền núi trên thị trường.

Điểm đặc biệt trong cách làm của Hoàng là gắn sản xuất cây dược liệu với chăm sóc sức khỏe cộng đồng. HTX xây dựng mô hình vật lý trị liệu kết hợp thuốc nam hỗ trợ điều trị xương khớp, thoái hóa cột sống, thu hút nhiều người dân đến trải nghiệm. Song song, Hoàng lồng ghép du lịch sinh thái: du khách có thể ở nhà sàn truyền thống, tham gia thu hái thảo dược, học cách chế biến trà, tìm hiểu dịch vụ chăm sóc sức khỏe cổ truyền. Đây là hướng đi giàu bản sắc, vừa tạo thêm nguồn thu, vừa bảo tồn văn hóa Tày.

Hiện HTX có 15 thành viên chính thức, tạo việc làm cho gần 20 lao động địa phương – chủ yếu là đồng bào Tày, Dao, Nùng – với thu nhập bình quân 6 triệu đồng/người/tháng. Không chỉ bán trực tiếp, sản phẩm của HTX còn được đưa lên các sàn thương mại điện tử và kênh mạng xã hội như Facebook, TikTok, Zalo, giúp dược liệu vùng cao đến gần hơn với người tiêu dùng khắp cả nước.

Nguyễn Quốc Hoàng trong vườn mướp đắng rừng – loại cây dược liệu đã giúp anh khởi nghiệp thành công ngay trên quê hương.

Lời nhắn từ một hạt giống xanh

“Trong bối cảnh ngành dược phẩm và dược liệu Việt Nam đang tăng trưởng mạnh - xuất khẩu thảo dược khoảng 400 triệu USD/năm, riêng quế hồi đạt 276 triệu USD năm 2022 - thì mỗi mô hình sản xuất hữu cơ, chế biến sâu như của Hoàng không chỉ là câu chuyện cá nhân, mà có thể góp phần vào chiến lược phát triển dược liệu quốc gia.”

Câu chuyện khởi nghiệp của Nguyễn Quốc Hoàng không chỉ là hành trình lập nghiệp mà còn là minh chứng cho sức mạnh tự lực của người trẻ dân tộc thiểu số. Anh đã biết kết hợp tri thức bản địa, khoa học công nghệ và bản sắc văn hóa để làm giàu ngay trên quê hương.

Từ mướp đắng rừng, Hoàng đã gieo nên niềm tin rằng: cây dược liệu Việt có thể trở thành hướng đi bền vững cho nông thôn, mở ra cơ hội thoát nghèo cho bà con miền núi. “Dược liệu Việt không chỉ mang lại giá trị sức khỏe, mà còn là chìa khóa để vùng cao vươn lên bằng chính nội lực,” anh khẳng định.

Thông điệp mà Hoàng gửi tới lớp trẻ: hãy dám nghĩ, dám làm, và đừng ngại trở về quê hương. Bởi đôi khi, con đường làm giàu và cống hiến không nằm ở nơi đô thị hoa lệ, mà bắt đầu từ một hạt giống nhỏ, kiên cường vươn lên giữa núi rừng.

Tags:

Bài liên quan

Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo - Từ giáo dục đại học đến giá trị xã hội

Trong nước 20/09/2026 10:36

Khi Nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp cùng tham gia, tri thức càng có thêm cơ hội để được chuyển hóa thành những giá trị cụ thể cho cộng đồng...

Biến mo cau thành sản phẩm xanh, tạo sinh kế cho người dân

Sản phẩm 10/09/2026 09:01

Từ mo cau bỏ đi, một hợp tác xã ở Tiên Phước phát triển sản phẩm xanh, góp phần giảm đồ dùng khó phân hủy và tạo thêm việc làm.

Phụ nữ Huế khởi nghiệp, kiến tạo giá trị trong kỷ nguyên số

Chuyển đổi số 08/09/2026 16:17

Sáng 8/9/2026, Hội Liên hiệp Phụ nữ thành phố Huế tổ chức khai mạc Vòng Chung kết Cuộc thi “Phụ nữ khởi nghiệp - Hành trình chuyển đổi số” năm 2026...

Đà Nẵng: Cô gái 9X đầu tư gần 1 tỷ đồng xây dựng vườn xương rồng

Sản phẩm 03/06/2026 08:46

Từ niềm đam mê cây cảnh, một phụ nữ trẻ tại xã Phú Thuận, TP Đà Nẵng đã đầu tư gần 1 tỷ đồng phát triển mô hình trồng xương rồng, tạo doanh thu hàng trăm triệu đồng mỗi năm.

Mô hình tái chế lông gà mang lại lợi nhuận tỷ đồng với chi phí đầu tư thấp

Hữu cơ và môi trường 26/03/2026 09:59

Đa số người chăn nuôi gà hiện nay chỉ tập trung khai thác giá trị từ thịt và trứng mà vô tình bỏ qua nguồn lợi tiềm năng từ lông gà - vốn bị xem là rác thải. Việc khai thác đúng cách nguồn tài nguyên bị lãng quên này có thể mang lại doanh thu hàng trăm nghìn đô la mỗi năm.

‘Start-up’ công nghệ nông nghiệp của Hàn Quốc vươn ra toàn cầu

Chuyển đổi số 19/12/2025 06:03

Các công ty khởi nghiệp công nghệ nông nghiệp của Hàn Quốc đang được chú ý vì nhanh chóng tạo ra khách hàng và thị trường mới

CÁC TIN BÀI KHÁC

Canh tác cà phê thông minh tại Đắk Hà: Cây khỏe, giữ quả tốt, giảm phát thải

Mô hình - Kinh nghiệm 23/10/2026 13:20

Sau một vụ áp dụng quy trình canh tác cà phê thông minh, các vườn mô hình tại xã Đắk Hà, tỉnh Quảng Ngãi, ghi nhận tỷ lệ rụng quả giảm 40,5%, số đốt cành dự trữ tăng 33% so với vườn đối chứng canh tác theo tập quán. Năng suất nhân dự kiến tăng 10,7%, lượng khí nhà kính phát thải trên mỗi tấn cà phê nhân ước giảm 19,4%.

Xã Quảng Trực phát huy lợi thế nông nghiệp, cửa khẩu để phát triển kinh tế vùng biên

Mô hình - Kinh nghiệm 22/10/2026 14:26

Nằm ở khu vực biên giới Việt Nam – Campuchia, xã Quảng Trực, tỉnh Lâm Đồng có nhiều tiềm năng phát triển nông nghiệp, thương mại và dịch vụ. Thời gian qua, địa phương từng bước cải thiện môi trường đầu tư, duy trì hoạt động giao thương qua cửa khẩu Bu P’răng, đồng thời xác định phát triển nông nghiệp bền vững, nâng cấp hạ tầng và tạo sinh kế cho người dân là những nhiệm vụ quan trọng trong thời gian tới.

Gia Lai: Ia Hrú phát huy thế mạnh, nâng tầm giá trị nông nghiệp

Mô hình - Kinh nghiệm 22/10/2026 09:21

Với diện tích gieo trồng gần 8.900 ha cùng thế mạnh về cà phê, hồ tiêu, sầu riêng và chăn nuôi, xã Ia Hrú đang từng bước phát huy tiềm năng sản xuất nông nghiệp, thúc đẩy liên kết tiêu thụ nông sản, hướng đến nâng cao giá trị kinh tế và thu nhập cho người dân.

Tuyên Quang: Xã Cán Tỷ phát huy lợi thế nông nghiệp đặc sản, hướng tới phát triển bền vững

Mô hình - Kinh nghiệm 22/10/2026 09:13

Trong 9 tháng đầu năm 2026, xã Cán Tỷ tỉnh Tuyên Quang tập trung triển khai đồng bộ các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội, trong đó nông nghiệp tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống người dân. Với định hướng chuyển đổi cơ cấu cây trồng, phát triển cây ăn quả đặc sản, cây dược liệu và gắn sản xuất với tiêu thụ sản phẩm, địa phương từng bước khai thác lợi thế về điều kiện tự nhiên, tạo nền tảng cho phát triển nông nghiệp theo hướng hiệu quả, bền vững.

8X bỏ nghề thợ mộc, mạnh dạn đầu tư nuôi chồn hương, thu lãi hàng tỷ đồng mỗi năm

Mô hình - Kinh nghiệm 21/10/2026 14:52

Mạnh dạn chuyển hướng bằng mô hình nuôi chồn hương, sau hơn hai năm đầu tư, trang trại của gia đình anh Bùi Lý Chiến (36 tuổi, trú xóm Phượng Kỳ, xã Tân Kỳ, Nghệ An) đã lên khoảng 550 con, mang lại nguồn thu nhập ổn định và mở ra hướng đi mới trong phát triển kinh tế tại địa phương.

Phát triển mô hình nuôi cầy vòi hương gắn với bảo tồn động vật hoang dã tại Huế

Mô hình - Kinh nghiệm 21/10/2026 14:46

Mô hình nuôi cầy vòi hương tại Khe Tre (Huế) đã mang lại hiệu quả kinh tế, nâng cao ý thức bảo tồn động vật hoang dã, bảo vệ tài nguyên rừng và sinh kế bền vững

Kiến Quốc phát triển vùng lúa rươi hữu cơ, nâng tầm giá trị nông sản Hải Phòng

Mô hình - Kinh nghiệm 19/10/2026 08:46

Từ lợi thế sinh thái đồng ruộng và phương thức canh tác thuận thiên, mô hình lúa rươi hữu cơ tại Kiến Quốc (Hải Phòng) đang từng bước khẳng định giá trị, mở ra hướng phát triển nông nghiệp bền vững. Với diện tích được chứng nhận hữu cơ USDA của Mỹ, địa phương tiếp tục đặt mục tiêu mở rộng vùng sản xuất, xây dựng thương hiệu và kết nối thị trường tiêu thụ.

Phụ nữ Hương An thành lập Tổ liên kết trồng rau an toàn, hướng đến sinh kế bền vững

Mô hình - Kinh nghiệm 17/10/2026 15:15

Hương An thành lập Tổ liên kết trồng rau an toàn với 10 thành viên, phát huy tinh thần đoàn kết, chia sẻ kinh nghiệm, kết nối tiêu thụ và hướng đến bền vững...

Tuyên Quang: Hội Nông dân đồng hành cùng hội viên phát triển kinh tế

Mô hình - Kinh nghiệm 17/10/2026 13:00

Phát huy vai trò đồng hành, hỗ trợ hội viên, Hội Nông dân các cấp tỉnh Tuyên Quang đang tích cực chuyển giao khoa học kỹ thuật, hỗ trợ vốn, thúc đẩy liên kết sản xuất và tiêu thụ nông sản. Nhiều mô hình kinh tế hiệu quả, hợp tác xã (HTX), tổ hợp tác được hình thành, góp phần nâng cao thu nhập, giảm nghèo bền vững và thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn.

Phát triển kinh tế tuần hoàn hướng tới sản xuất cà phê hữu cơ bền vững

Mô hình - Kinh nghiệm 17/10/2026 12:55

Tận dụng vỏ cà phê sản xuất phân hữu cơ vi sinh, cải tạo vườn cây già cỗi và tiết kiệm nước tưới, Công ty Cà phê 15 tại xã Ea Tul, tỉnh Đắk Lắk từng bước phát triển mô hình sản xuất tuần hoàn, giảm chi phí đầu vào, cải thiện sức khỏe đất và nâng cao giá trị cà phê.

Nghệ An: Vĩnh Tường gìn giữ nghề truyền thống làm bánh gai, tạo sinh kế cho người dân

Sản phẩm 15/10/2026 09:57

Hơn 30 năm gắn bó với nghề làm bánh gai, cơ sở Đặc sản bánh gai Đoài Lan của chị Lê Thị Lan, ở thôn Chợ Dừa, xã Vĩnh Tường, tỉnh Nghệ An, vẫn đều đặn cung ứng hàng nghìn cặp bánh mỗi ngày. Không chỉ mang hương vị truyền thống, nghề làm bánh gai còn góp phần tạo việc làm, tăng thu nhập và gìn giữ nét văn hóa ẩm thực của địa phương.

Mở hướng phát triển kinh tế từ mô hình nuôi cua đồng thương phẩm

Mô hình - Kinh nghiệm 14/10/2026 09:45

Nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng đất đai, mặt nước và đa dạng hóa các mô hình sản xuất nông nghiệp, xã Linh Hồ đang triển khai thí điểm mô hình nuôi cua đồng thương phẩm tại thôn Nặm Đăm. Mô hình bước đầu ghi nhận những tín hiệu tích cực, mở ra hướng phát triển sinh kế mới cho người dân địa phương.

XEM THÊM