Triển lãm “Văn miếu - Quốc Tử Giám và truyền thống giáo dục khoa bảng tỉnh Hà Tĩnh”

Các đại biểu cắt băng khai mạc triển lãm

Triển lãm diễn ra từ ngày 3/12/2025 đến 31/12/2025, do Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám phối hợp với Bảo tàng Hà Tĩnh tổ chức. Sự kiện không chỉ mang giá trị lịch sử và học thuật mà còn là một điểm nhấn văn hóa tiêu biểu, góp phần gắn kết di sản quốc gia với bản sắc văn hóa địa phương.

Chương trình nghệ thuật chào mừng ấn tượng

Triển lãm được tổ chức nhằm giới thiệu, quảng bá những giá trị đặc sắc của Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám, nơi kết tinh tinh hoa giáo dục Việt Nam, biểu tượng của truyền thống hiếu học, tôn sư trọng đạo và trọng dụng hiền tài. Đồng thời, đây là dịp để tôn vinh truyền thống hiếu học, hiếu nghĩa của vùng đất Hà Tĩnh - quê hương của nhiều dòng họ khoa bảng, nhiều danh nhân đỗ đạt, được ghi danh trong sử sách và khắc tên trên những tấm bia Tiến sĩ tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám.

Trong lịch sử khoa cử Việt Nam (1075 - 1919), Hà Tĩnh có 148 Tiến sĩ, hơn 600 Hương cống/ Cử nhân và gần 100 Sinh đồ/ Tú tài. Từ trường học đến văn miếu, từ khoa bảng đến bia đá, truyền thống hiếu học của Hà Tĩnh đã hun đúc nên lớp nho sĩ lấy học làm đạo, lấy đạo để lập thân, phụng sự triều đình, làm rạng danh quê hương.

Nhiều dòng họ khoa bảng tại Hà Tĩnh được lưu dấu tại Văn Miếu Hà Tĩnh

Nội dung trưng bày Gồm hai chủ đề chính: Chủ đề “Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Tinh hoa đạo học” với các nội dung Văn Miếu - Quốc Tử Giám Di tích Quốc gia đặc biệt, Ngôi đền tri thức, Vun đắp hiền tài, Hành trình khoa cử, Sử đá lưu danh truyền tải thông điệp Văn Miếu - Quốc Tử Giám là nơi hội tụ tinh hoa của đạo học Việt Nam, trong đó có sự đóng góp quan trọng của các vị danh nhân văn hóa: vua Lý Thánh Tông, vua Lý Nhân Tông, vua Lê Thánh Tông và Tư nghiệp Quốc Tử Giám Chu Văn An.

Chủ đề “Truyền thống giáo dục khoa cử tỉnh Hà Tĩnh” với các nội dung Trường học tại Hà Tĩnh, Danh nhân khoa bảng Hà Tĩnh, Một số dòng họ khoa bảng tiêu biểu, Di tích Nho học tiêu biểu điểm lại thành tựu của giáo dục khoa bảng Hà Tĩnh với dấu ấn của các Danh nhân khoa bảng tiêu biểu thời quân chủ.

Các em học sinh lắng nghe thuyết minh tại khu trưng bày truyền thống hiếu học của Hà Tĩnh

Nhiều dòng họ khoa bảng tiêu biểu được tái hiện như Nguyễn Tiên Điền, Nguyễn Huy Trường Lưu, Phan Huy, cùng các di tích nho học như Văn miếu Hà Tĩnh, Văn miếu Tiên Điền, Văn miếu Kỳ Anh và Văn thánh xã Lai Thạch. Triễn lãm cũng điểm lại những đóng góp của các hiền tài của Hà Tĩnh đã làm rạng danh truyền thống hiếu học, phụng sự đất nước qua nhiều thời kỳ như: Nguyễn Du, Nguyễn Thiếp, Nguyễn Huy Oánh, Phan Huy Ích, Phan Đình Phùng.

Bà Nguyễn Liên Hương - Phó Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám, cho biết: “Thông qua triển lãm, chúng tôi mong muốn đem đến cho nhân dân Hà Tĩnh, đặc biệt là thế hệ trẻ, cơ hội hiểu sâu hơn về Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám, bên cạnh đó triển lãm còn giới thiệu về truyền thống giáo dục khoa bảng của vùng đất Hà Tĩnh thời quân chủ. Từ đó, công chúng tham quan triển lãm thêm tự hào, trách nhiệm gìn giữ và tiếp nối truyền thống cha ông, đóng góp xây dựng quê hương đất nước ngày càng phát triển”.