Hà Tĩnh tổ chức trang trọng lễ kỷ niệm 310 năm ngày sinh Thám hoa Phan Kính. Ảnh: Sông Hàn

Tham dự buổi lễ có Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thị Nguyệt; Lãnh đạo các ban, ngành cấp tỉnh và địa phương, con cháu dòng họ.

Thám hoa Phan Kính, tự Dĩ Trực, hiệu Tĩnh Trai, sinh ngày 11/11 năm Ất Mùi (tức ngày 6/12/1715) tại thôn Vĩnh Gia, xã Lai Thạch, huyện La Giang (nay là xã Trường Lưu).

Giám đốc Sở VH-TT&DL Nguyễn Viết Trường trình bày diễn văn tại lễ kỷ niệm

Ngay từ thuở nhỏ, Phan Kính đã được ca ngợi là thần đồng, nổi tiếng khắp vùng với khả năng ứng đối linh hoạt và tinh thần hiếu học vượt bậc. Tại kỳ thi Hội năm Quý Hợi (1743), với chí nguyện “không đỗ quyết không trở về”, vượt qua hàng nghìn sĩ tử cả nước, Phan Kính xuất sắc đỗ Đệ nhất giáp Tiến sĩ cập đệ đệ tam danh (tức Thám hoa), là người đứng đầu kỳ thi năm đó do triều đình không lấy Trạng nguyên, Bảng nhãn. Từ đây, cụ bước vào chính trường với một khát vọng lớn hơn - góp phần dựng nước, trị quốc, an dân.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thị Nguyệt (đầu tiên, bên phải) cùng nhiều lãnh đạo các sở, ngành tham dự. Ảnh: Sông Hàn

Chương trình có sự tham gia của đông đảo bà con nhân dân. Ảnh: Sông Hàn

Trên con đường quan lộ, cụ lần lượt đảm nhiệm nhiều chức vụ quan trọng: từ Hàn Lâm viện Đãi chế đến Giám khảo kỳ thi Hương, rồi Đốc đồng Thanh Hoa, Đốc thị Nghệ An, Đốc đồng Tuyên Quang, Kinh lược sứ đạo Hưng Hóa... Mỗi nhiệm vụ, mỗi vùng đất cụ đi qua đều ghi dấu sự liêm chính, cẩn trọng và tấm lòng vì dân, vì nước.

Cụ Phan Kính là nhà chính trị giỏi, nhà ngoại giao xuất chúng. Trong chuyến đi sứ sang nhà Thanh, ông đã để lại ấn tượng sâu sắc trong mắt vua Càn Long, được ban tặng danh vị "Lưỡng quốc Đình nguyên Thám hoa" thể hiện sự ngưỡng mộ của cả triều đình phương Bắc đối với trí tuệ Việt Nam.

Đại diện lãnh đạo địa phương phát biểu tại buổi lễ. Ảnh: Sông Hàn

Cuộc đời và sự nghiệp của Thám hoa Phan Kính đã để lại một di sản sâu sắc về tinh thần hiếu học, đạo lý làm người. Cụ được triều đình phong thần, truy tặng nhiều chức tước cao quý, được Nhân dân lập đền thờ, khắc ghi công trạng tại nhiều địa phương trong và ngoài tỉnh.

Tại quê hương Hà Tĩnh, năm 1992, Đền thờ Phan Kính được xếp hạng Di tích Lịch sử văn hóa quốc gia. Tên cụ được đặt cho nhiều con đường, trường học gìn giữ ký ức và truyền cảm hứng cho các thế hệ mai sau.

Trong khuôn khổ chương trình lễ kỷ niệm đã diễn ra chương trình nghệ thuật đặc sắc “Kỷ niệm 310 năm Ngày sinh Thám hoa Phan Kính” với các làn điệu ví, giặm và các ca khúc ca ngợi mảnh đất Trường Lưu; Tôn vinh truyền thống hiếu học, khí chất của Thám hoa Phan Kính.

Ông Phan Tình - hậu duệ cụ Phan Kính phát biểu tại buổi lễ. Ảnh: Sông Hàn

Trong khuôn khổ chương trình, các tiết mục nghệ thuật đặc sắc chào mừng lễ kỷ niệm cũng được Ban tổ chức chuẩn bị công phu. Ảnh: Sông Hàn

Trong bối cảnh đất nước hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, những bài học về hòa hiếu đàm phán, thương lượng ngoại giao để giữ vững độc lập dân tộc, chủ quyền đất nước của Thám hoa Phan Kính cần được phát huy trong thời đại mới, góp phần thúc đẩy hợp tác, hội nhập, nâng cao vị thế của Hà Tĩnh nói riêng và Việt Nam nói chung.