Mô hình trồng cây ăn quả theo hướng hữu cơ tại xã Đầm Hà. Ảnh: Quảng Ninh Media Group.

​Sự chuyển dịch từ tư duy đến hành động thực tiễn

​Nhiều năm qua, tập quán canh tác truyền thống phụ thuộc vào phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật đã để lại những hệ lụy không nhỏ cho chất lượng đất và nguồn nước. Tuy nhiên, một cuộc cách mạng về tư duy sản xuất đang diễn ra mạnh mẽ tại các địa phương. Tại xã Quảng Tân cây quế, loại cây trồng chủ lực đang được thay lớp áo mới bằng quy trình sản xuất hữu cơ nghiêm ngặt. Thay vì dùng hóa chất, bà con đã chủ động tận dụng chất thải chăn nuôi và phụ phẩm nông nghiệp, phối trộn cùng men vi sinh để ủ hoai mục làm phân bón.

​Việc giữ lại lớp thảm thực vật tự nhiên dưới tán rừng thay vì phát quang sạch sẽ là một bước đi đột phá về kỹ thuật. Lớp phủ này không chỉ giúp duy trì độ ẩm mà còn cải thiện độ tơi xốp của đất, tạo hệ sinh thái vi sinh vật có lợi để cây quế sinh trưởng ổn định. Nhờ đó, lượng tinh dầu trong quế đạt chất lượng cao hơn, đáp ứng tốt các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường xuất khẩu.

Mô hình nuôi gà hữu cơ của gia đình ông Hoàng Văn Cường, thôn Đồng Đạm, xã Đông Ngũ. Ảnh: Quảng Ninh Media Group.

​Những mô hình kinh tế xanh hiệu quả

​Hiệu quả của nông nghiệp hữu cơ đã hiện hữu rõ nét qua những con số kinh tế ấn tượng tại các hộ gia đình. Điển hình là mô hình nuôi gà Tiên Yên của gia đình ông Hoàng Văn Cường tại xã Đông Ngũ. Với quy mô duy trì từ 4.500 – 5.000 con mỗi năm, ông Cường đã áp dụng quy trình chăn thả tự nhiên kết hợp thảo dược trong thức ăn. Phương pháp này giúp đàn gà tăng sức đề kháng tự nhiên, hạn chế tối đa các bệnh về hô hấp và tiêu hóa mà không cần dùng đến kháng sinh.

​Kết quả mang lại rất tích cực khi chất lượng thịt gà thơm ngon, được thương lái săn đón tận nơi, mang về nguồn thu nhập ròng từ 300 - 400 triệu đồng mỗi năm sau khi trừ chi phí. Thực tế cho thấy, sản phẩm nông nghiệp hữu cơ tại Quảng Ninh hiện có giá trị kinh tế cao hơn từ 10% - 20% so với sản phẩm thông thường, tạo động lực mạnh mẽ để người nông dân tự tin gắn bó với nông nghiệp sạch. ​

Chiến lược bài bản từ đề án phát triển bền vững

​Sự thành công của các mô hình đơn lẻ là tiền đề để Quảng Ninh thực hiện hóa mục tiêu lớn hơn thông qua Đề án phát triển nông nghiệp hữu cơ tỉnh đến năm 2025 và định hướng đến năm 2030. Tính đến nay, toàn tỉnh đã duy trì và phát triển diện tích sản xuất an toàn đạt hơn 600ha được chứng nhận VietGAP và hữu cơ. Trong đó, diện tích trồng trọt bao gồm nhiều loại cây thế mạnh như lúa, rau củ, cây ăn quả và chè. Đặc biệt, vùng quế hữu cơ tại Đầm Hà và diện tích trà hoa vàng đang hoàn tất giai đoạn chuyển đổi đã tạo nên những điểm sáng mới cho nông sản địa phương.

​Song song với việc mở rộng diện tích, công tác quản lý mã số vùng trồng cũng được chú trọng với năm mươi mã số đã được cấp, phục vụ đắc lực cho cả tiêu thụ nội địa và xuất khẩu. Đây chính là tấm vé thông hành quan trọng để nông sản Quảng Ninh vươn xa ra thị trường quốc tế, nâng cao năng suất và khả năng cạnh tranh trên bản đồ nông nghiệp hiện đại. ​

Tầm nhìn và những bước đi tương lai

​Mặc dù đạt được những kết quả bước đầu rất khả quan, hành trình phát triển nông nghiệp hữu cơ vẫn đòi hỏi sự kiên trì và đầu tư bài bản. Trong thời gian tới, Quảng Ninh xác định sẽ tiếp tục đẩy mạnh phát triển các sản phẩm chủ lực như rau, củ, quả, dược liệu và gạo. Tỉnh đặt mục tiêu chuyển đổi thêm 55ha diện tích trồng trọt sang canh tác hữu cơ thuần túy và phấn đấu nâng giá trị sản phẩm chăn nuôi hữu cơ tăng thêm 10% - 15%.

​Để đạt được các mục tiêu này, chính quyền địa phương cam kết tiếp tục hoàn thiện cơ chế chính sách hỗ trợ, thúc đẩy liên kết chuỗi giá trị và ứng dụng khoa học công nghệ vào sản xuất. Việc xây dựng thương hiệu gắn liền với bảo vệ hệ sinh thái rừng không chỉ giúp người dân có thu nhập ổn định mà còn góp phần hiện thực hóa chiến lược phát triển nông nghiệp bền vững, đưa Quảng Ninh trở thành một trong những địa phương đi đầu về kinh tế xanh của cả nước. ​Phát triển nông nghiệp hữu cơ không chỉ là một phương thức canh tác, mà là lời giải cho bài toán bảo vệ môi trường và sức khỏe cộng đồng, hướng tới một tương lai thịnh vượng và an lành cho thế hệ mai sau.