Nhiều bất cập trong công tác quản lý, bảo vệ rừng ở Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đắk N’Tao

Trụ sở Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đắk N'Tao

Tuy nhiên thực tế cho thấy, công tác quản lý, bảo vệ rừng do Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đắk N'Tao quản lý vẫn đang phải đối mặt với rất nhiều khó khăn, phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ rừng tiếp tục bị xâm hại.

Địa bàn rộng, nhiều tuyến đường khiến việc kiểm soát gặp khó

Theo UBND xã Quảng Sơn, tỉnh Lâm Đồng, lâm phần do Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đắk N’Tao quản lý có địa bàn phân bố rộng, nằm trên địa bàn nhiều xã, với hệ thống đường mòn lâm nghiệp dày đặc. Đáng chú ý, tuyến Tỉnh lộ 6 chạy xuyên suốt dọc theo chiều dài lâm phần khiến việc kiểm soát người và phương tiện ra vào khu vực rừng gặp nhiều khó khăn.

Lợi dụng địa hình và điều kiện đi lại thuận lợi, một số hộ dân lén lút chặt phá rừng để lấy đất mặt đường, đất sản xuất. Trong khi đó, lưu lượng người và phương tiện qua lại ngày càng tăng khiến nguy cơ rừng bị xâm hại luôn ở mức cao.

Một số hộ dân cũng lợi dụng diện tích nương rẫy đã hình thành từ nhiều năm trước để tiếp tục lấn chiếm thêm đất rừng và khai thác lâm sản trái phép. Các đối tượng thường lợi dụng thời điểm ban đêm, mùa mưa gió hoặc tập trung đông người để thực hiện hành vi vi phạm, gây khó khăn cho lực lượng quản lý, bảo vệ rừng.

Bên cạnh đó, tình trạng người dân di cư tự do từ nơi khác đến, nhu cầu về đất ở và đất sản xuất ngày càng tăng cũng khiến công tác quản lý, bảo vệ rừng tại địa phương trở nên phức tạp hơn.

UBND xã Quảng Sơn nhận định, chế tài xử phạt đối với các hành vi phá rừng, hủy hoại rừng, chiếm đất lâm nghiệp, dựng nhà chòi trái phép trên đất lâm nghiệp chưa đủ sức răn đe. Lực lượng quản lý, bảo vệ rừng chuyên trách của Công ty còn thiếu và yếu.

Trong khi đó, theo quy định về xử lý vi phạm hành chính, Công ty không có thẩm quyền giữ người trong trường hợp khẩn cấp hoặc tạm giữ phương tiện, tang vật vi phạm hành chính. Vì vậy, khi phát hiện các vụ việc phá rừng, lấn chiếm đất rừng, lực lượng chức năng như Kiểm lâm hoặc công chức thuộc UBND cấp xã phải tham gia xử lý. Điều này phần nào ảnh hưởng đến việc xử lý nhanh chóng, triệt để các vụ việc phát sinh.

Gần 891 ha đất có người dân đang canh tác

Qua nắm bắt tình hình, UBND xã Quảng Sơn cho biết, hiện trên lâm phần Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đắk N’Tao quản lý có nhiều hộ dân đang canh tác với tổng diện tích khoảng 890,77 ha.

Trong số này, có một số hộ là đồng bào tại chỗ đã canh tác từ năm 2004 nhưng đến nay chưa được Công ty rà soát, giải quyết theo quy định. Đây được xem là một trong những vấn đề cần sớm được kiểm tra, phân loại và có hướng xử lý phù hợp nhằm hạn chế phát sinh tranh chấp, lấn chiếm mới.

Trong 3 tháng cuối năm 2025 và 6 tháng đầu năm 2026, UBND xã Quảng Sơn đã phối hợp với các đơn vị liên quan ban hành 6 kế hoạch tổ chức tháo dỡ, di dời vật kiến trúc trên đất lâm nghiệp.

Qua triển khai, lực lượng chức năng đã xử lý 5 nhà tạm có kết cấu khung sắt, mái lợp tôn; đồng thời tổ chức di dời khoảng 2.000 cây trồng gồm cà phê, mắc ca và chuối. UBND xã cũng tiến hành lập biên bản tạm giữ, ban hành quyết định tạm giữ và thực hiện các bước xử lý theo quy định của pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính.

Tình trạng tranh chấp, lấn chiếm đất trên lâm phần Công ty quản lý cũng thường xuyên xảy ra. Đáng chú ý, tại khoảnh 8, tiểu khu 1674 từng xảy ra vụ việc một nhóm người hành hung, đánh người gây thương tích, gây ảnh hưởng đến an ninh, trật tự và công tác quản lý, bảo vệ rừng tại địa phương.

Một số hộ dân cũng lợi dụng diện tích nương rẫy đã hình thành từ nhiều năm trước để tiếp tục lấn chiếm thêm đất rừng của Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đắk N'Tao quản lý - Ảnh minh họa

Phát hiện nhiều trường hợp dựng nhà, trồng cây trái phép

Đặc biệt, trong quý II năm 2026, UBND xã Quảng Sơn tiếp nhận nhiều báo cáo của Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đắk N’Tao liên quan đến tình trạng trồng tỉa, dựng nhà trái phép trên đất lâm nghiệp.

Cụ thể, Công ty đã có Báo cáo số 28/BC-CT ngày 27/3/2026 về việc trồng tỉa trái phép trên đất lâm nghiệp; Báo cáo số 57/BC-CT ngày 12/5/2026 về việc dựng nhà, trồng tỉa trái phép trên đất lâm nghiệp và Báo cáo số 58/BC-CT ngày 18/5/2026 về việc dựng nhà trái phép trên đất lâm nghiệp.

Theo UBND xã Quảng Sơn, một số trường hợp lấn chiếm đất được xác định là người dân tộc Mông từ các địa phương phía Bắc di chuyển vào khu vực tổ dân phố Đắk Tân, phường Đông Gia Nghĩa và một số trường hợp có đăng ký hộ khẩu tại tổ dân phố 4, 5 - Đắk Ha, phường Bắc Gia Nghĩa. Sau đó, các đối tượng di chuyển đến những khu vực lân cận có rừng, trong đó có tiểu khu 1674 và 1668 để phá rừng, lấn chiếm đất làm nơi canh tác.

Theo phản ánh của địa phương, khi bị lực lượng chức năng phát hiện, một số nhóm người thường tập trung đông, có trường hợp lên đến hàng chục người, thậm chí khoảng 100 người, trong đó có cả người già, phụ nữ và trẻ em. Một số đối tượng có biểu hiện hung hăng, chửi bới, đe dọa, thậm chí sử dụng hung khí gây áp lực đối với lực lượng chức năng làm nhiệm vụ bảo vệ rừng.

Qua kiểm tra, điều tra nguồn gốc sử dụng đất, đa phần các trường hợp vi phạm khai nhận đã mua đất bằng giấy viết tay từ những người khác. Tuy nhiên, cơ quan chức năng nhận định những giấy tờ này không đủ cơ sở pháp lý để xác lập quyền sử dụng đất và có dấu hiệu được sử dụng nhằm đối phó với lực lượng chức năng.

Để xử lý tình trạng trên, UBND xã Quảng Sơn đã ban hành Kế hoạch số 169/KH-UBND ngày 21/5/2026 về việc tháo dỡ vật kiến trúc trên đất tại tiểu khu 1668 thuộc diện tích đất do Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đắk N’Tao quản lý.

Tuy nhiên, do thời tiết không thuận lợi, mưa bão kéo dài nên kế hoạch phải tạm thời dời lại và sẽ được triển khai khi điều kiện thời tiết thuận lợi.

Yêu cầu tăng cường phối hợp, xử lý dứt điểm vi phạm

Trước tình hình trên, UBND xã Quảng Sơn yêu cầu Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đắk N’Tao xây dựng kế hoạch tháo dỡ các vật kiến trúc được dựng trái phép tại tiểu khu 1668, nơi có các trường hợp tự ý dựng nhà tạm trên đất lâm nghiệp. Đồng thời, tiếp tục mời các trường hợp lấn chiếm đất đến trụ sở UBND xã để làm việc, xử lý theo đúng quy định.

Địa phương cũng đề nghị Công ty phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan kiểm tra, rà soát các diện tích đất dự kiến giao về cho địa phương quản lý, qua đó làm rõ hiện trạng, nguồn gốc và tình hình sử dụng đất.

Bên cạnh đó, Công ty được yêu cầu chuẩn bị các điều kiện cần thiết để thực hiện cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính, buộc thực hiện biện pháp khắc phục hậu quả trong lĩnh vực đất đai đối với ông Trần Danh Quân, hiện ở Bon N’Ting, xã Quảng Sơn.

UBND xã Quảng Sơn cũng yêu cầu kiểm tra việc trồng rừng thay thế đối với những diện tích mà Công ty đã được phê duyệt, bảo đảm việc thực hiện đúng quy định và góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ tài nguyên rừng.

Trước những diễn biến phức tạp về phá rừng, lấn chiếm đất lâm nghiệp và dựng nhà trái phép, việc tăng cường phối hợp giữa Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp Đắk N’Tao với chính quyền địa phương, lực lượng Kiểm lâm và các cơ quan chức năng được xem là giải pháp quan trọng nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý dứt điểm các vụ việc, hạn chế phát sinh điểm nóng, bảo vệ hiệu quả diện tích rừng được giao quản lý./.