Chuyển đổi số - Động lực thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển

Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Trùng Khánh lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo chất lượng dịch vụ. Ảnh Quốc Sơn

Chuyển đổi số từ yêu cầu thực tiễn

Xã Trùng Khánh có diện tích tự nhiên 125,5 km², hơn 4.000 hộ với trên 18.700 nhân khẩu, sinh sống tại 23 xóm. Trên địa bàn có các dân tộc Tày, Nùng, Kinh cùng sinh sống; tỷ lệ hộ nghèo và cận nghèo chiếm gần 15% tổng dân số. Điều kiện kinh tế - xã hội giữa các khu vực còn chênh lệch, khả năng tiếp cận công nghệ thông tin của người dân chưa đồng đều.

Trong điều kiện đó, chuyển đổi số đối với Trùng Khánh vừa mở ra cơ hội, vừa đặt ra không ít thách thức. Hạ tầng viễn thông tại một số khu vực còn hạn chế; một bộ phận người dân, nhất là người cao tuổi, hộ nghèo, cận nghèo, chưa có điều kiện sử dụng thiết bị thông minh hoặc chưa thành thạo các ứng dụng số. Thói quen giải quyết công việc trực tiếp, sử dụng hồ sơ giấy vẫn còn phổ biến.

Bí thư Đảng uỷ xã Trùng Khánh Nông Thị Trường cho rằng, chuyển đổi số là xu thế tất yếu, đồng thời là giải pháp quan trọng để đổi mới phương thức lãnh đạo, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của cấp uỷ, chính quyền và các tổ chức trong hệ thống chính trị.

Theo đó, đẩy mạnh chuyển đổi số sẽ góp phần hiện đại hoá công tác quản lý, điều hành, nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân và đáp ứng yêu cầu phát triển của địa phương. Để chuyển đổi số đi vào chiều sâu, chuyển đổi số phải trở thành công việc thường xuyên của cả hệ thống chính trị và người dân.

Từ nhận thức đó, xã Trùng Khánh từng bước cụ thể hoá nhiệm vụ chuyển đổi số bằng những cách làm phù hợp với thực tế địa phương.

Xã thành lập Ban Chỉ đạo về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Tại 23 xóm, các tổ chuyển đổi số cộng đồng cũng được thành lập với tổng số 230 thành viên. Đây là lực lượng trực tiếp đưa kỹ năng số đến người dân, từ hướng dẫn sử dụng điện thoại thông minh, tài khoản định danh điện tử, dịch vụ công trực tuyến (DVCTT), thanh toán không dùng tiền mặt đến hỗ trợ cài đặt, sử dụng các ứng dụng thiết yếu và thực hiện thủ tục hành chính (TTHC) trên môi trường điện tử. Nhiều người trước đây chỉ sử dụng điện thoại để nghe, gọi nay đã biết tra cứu thông tin, sử dụng các tiện ích số, thanh toán điện tử và thực hành một số TTHC ngay tại nhà,

Bà Trần Thị Ngoàn, xóm Kéo Tác chia sẻ: “Trước đây tôi chủ yếu dùng điện thoại để liên lạc. Sau khi được thành viên Tổ chuyển đổi số cộng đồng xóm hướng dẫn, tôi đã biết tra cứu thông tin, sử dụng các ứng dụng cần thiết và làm một số thủ tục ngay trên điện thoại”.

Cùng với hướng dẫn trực tiếp, xã Trùng Khánh tăng cường tuyên truyền chuyển đổi số qua hệ thống truyền thanh, các cuộc họp xóm, mạng xã hội và nhóm cộng đồng. Nội dung tập trung vào những vấn đề thiết thực như sử dụng DVCTT, thanh toán không dùng tiền mặt, bảo vệ tài khoản cá nhân, nhận diện thông tin giả, phòng tránh lừa đảo trên mạng, mua bán hàng hoá trên nền tảng số và khai thác thông tin phục vụ sản xuất.

Hạ tầng số tạo nền tảng cho chính quyền số

Xã Trùng Khánh xác định hạ tầng số và nhân lực là nền tảng của chuyển đổi số. Đến nay, 100% cán bộ, công chức, viên chức được bồi dưỡng, tập huấn kỹ năng số, được trang bị máy vi tính phục vụ chuyên môn và kết nối internet băng thông rộng. Hệ thống mạng nội bộ được xây dựng; 100% cán bộ được cấp, sử dụng thư điện tử công vụ; tỷ lệ trao đổi văn bản điện tử đạt trên 95%.

Các phần mềm quản lý văn bản, thư điện tử công vụ, hệ thống họp trực tuyến và phần mềm chuyên ngành phục vụ công tác Đảng được sử dụng hiệu quả. Tỷ lệ sử dụng các tài khoản được cấp đạt trên 96%; văn bản đến được tiếp nhận, xử lý trên hệ thống điện tử đạt 98%; văn bản đi được ký số, phát hành điện tử đạt 95% và tỷ lệ văn bản điện tử được ký số đạt 100%.

Những con số này cho thấy phương thức làm việc của cấp uỷ, chính quyền xã đang có những thay đổi rõ nét. Việc xử lý công việc trên môi trường số góp phần giảm giấy tờ, rút ngắn thời gian luân chuyển hồ sơ, thuận lợi theo dõi tiến độ và nâng cao trách nhiệm của cán bộ, công chức trong thực thi nhiệm vụ.

Theo Chủ tịch UBND xã Trùng Khánh Hoàng Văn Tiến, xã đặc biệt quan tâm đầu tư phát triển hạ tầng số, mở rộng vùng phủ sóng internet để người dân, doanh nghiệp có điều kiện tiếp cận các tiện ích số.

“Người dân phải là trung tâm của chuyển đổi số. Nếu hạ tầng số có được đầu tư, chính quyền có phần mềm, có máy vi tính nhưng người dân không tiếp cận được thì chuyển đổi số cũng chưa đạt mục tiêu. Vì vậy, xã vừa quan tâm đầu tư hạ tầng số, phối hợp mở rộng vùng phủ sóng internet, vừa chú trọng hướng dẫn kỹ năng số cho người dân, doanh nghiệp”, Chủ tịch UBND xã Trùng Khánh Hoàng Văn Tiến cho biết.

Hiện nay, xã Trùng Khánh có khoảng 65% người dân sử dụng điện thoại thông minh; 63,74% người dân đã cài đặt VNeID mức độ 2 và 6,56% người dân cài đặt VNeID mức độ 1. Việc sử dụng định danh điện tử đang hình thành thói quen giao dịch trên môi trường số, giảm phụ thuộc vào giấy tờ trong nhiều thủ tục. Đây là nền tảng quan trọng để xã triển khai các dịch vụ số.

Cùng với đó, đội ngũ cán bộ, công chức thường xuyên được bồi dưỡng về kỹ năng số, sử dụng phần mềm chuyên môn, bảo đảm an toàn thông tin và thực hiện DVCTT.

Xã Trùng Khánh xác định mục tiêu cao nhất của chuyển đổi số và cải cách hành chính là người dân được phục vụ tốt nhất, doanh nghiệp thuận lợi nhất và chính quyền hoạt động minh bạch, hiệu quả nhất. Ảnh Quốc Sơn

Lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo chất lượng phục vụ

Chuyển đổi số chỉ thực sự có ý nghĩa khi tạo ra những thay đổi thiết thực trong phục vụ nhân dân. Theo ông Nông Văn Thiệp, Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Trùng Khánh, Trung tâm được đầu tư, trang bị cơ sở vật chất, máy móc tương đối đồng bộ như hệ thống máy vi tính, máy in, máy quét, đường truyền internet, hệ thống lấy số tự động và các thiết bị cần thiết, đáp ứng yêu cầu tiếp nhận và giải quyết TTHC. Đội ngũ cán bộ, công chức Trung tâm có trình độ chuyên môn phù hợp, tinh thần trách nhiệm, thái độ phục vụ tận tình, văn minh, lịch sự. Các khu vực tiếp nhận hồ sơ, hỗ trợ thực hiện DVCTT và trả kết quả được bố trí thuận tiện. TTHC thuộc thẩm quyền được công khai, minh bạch, niêm yết đầy đủ, rõ ràng.

Trung tâm đã niêm yết công khai TTHC bằng mã QR đối với 167 TTHC thuộc các lĩnh vực quản lý nhà nước đang được tiếp nhận và giải quyết. Mỗi TTHC được xây dựng và gắn một mã QR riêng, tích hợp đầy đủ các thông tin trình tự thực hiện, thành phần hồ sơ, thời gian giải quyết, phí và lệ phí, biểu mẫu, kết quả giải quyết và đường dẫn truy cập DVCTT..

Từ ngày 15/12/2025 đến tháng 8/2026, Trung tâm tiếp nhận 1.542 hồ sơ, trong đó, hồ sơ được giải quyết trước hạn và đúng hạn đạt 88,78%; tỷ lệ hồ sơ dịch vụ công trực tuyến toàn trình chiếm 65,69%.

Chú trọng đổi mới phương thức phục vụ, lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo chất lượng dịch vụ, Trung tâm xác định việc hướng dẫn tận tình, giải thích rõ ràng, không gây phiền hà và hạn chế việc đi lại của người dân, doanh nghiệp là yêu cầu xuyên suốt trong quá trình giải quyết TTHC.

Bà Nông Thị Ất, xóm Long Sơn chia sẻ: “Tôi đến làm TTHC về đất đai và được cán bộ Trung tâm hướng dẫn cụ thể, hồ sơ được tiếp nhận, kiểm tra ngay. Đối với những thủ tục có thể thực hiện trực tuyến, cán bộ hướng dẫn ngay trên điện thoại nên tôi dễ hiểu và thao tác thuận tiện hơn. Các TTHC được niêm yết rõ ràng, cán bộ hướng dẫn từng bước nên người dân cảm thấy yên tâm khi thực hiện”.

Qua khảo sát, mức độ hài lòng của người dân, doanh nghiệp đối với hoạt động của Trung tâm đạt 90%. Đây là kết quả tích cực, đồng thời cũng đòi hỏi tiếp tục duy trì và nâng cao hơn nữa chất lượng phục vụ.

Tuy nhiên, chuyển đổi số ở xã Trùng Khánh vẫn còn những khó khăn. Tỷ lệ người dân sử dụng điện thoại thông minh chưa đạt 100%; kỹ năng số giữa các nhóm dân cư còn chênh lệch; hạ tầng số, dữ liệu số và trang thiết bị công nghệ thông tin chưa thật sự đồng bộ, trong khi nguồn kinh phí đầu tư còn hạn hẹp. Công tác số hoá dữ liệu, khai thác các nền tảng số còn gặp khó khăn. Nguồn nhân lực phục vụ chuyển đổi số còn thiếu. Chất lượng hoạt động của Tổ chuyển đổi số cộng đồng chưa đồng đều.

Theo Chủ tịch UBND xã Trùng Khánh Hoàng Văn Tiến, thời gian tới, xã tiếp tục đầu tư hạ tầng, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, tăng tỷ lệ hồ sơ trực tuyến, đẩy mạnh số hoá hồ sơ và tăng cường lực lượng hỗ trợ người dân về kỹ năng số, nhất là người cao tuổi và những người chưa thành thạo công nghệ.

“Mục tiêu cao nhất của chuyển đổi số và cải cách hành chính là người dân được phục vụ tốt nhất, doanh nghiệp thuận lợi nhất và chính quyền hoạt động minh bạch, hiệu quả nhất. Mọi chủ trương, giải pháp đều hướng tới xây dựng nền hành chính phục vụ, lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo chất lượng hoạt động của bộ máy chính quyền”, Chủ tịch UBND xã Trùng Khánh Hoàng Văn Tiến khẳng định.

Với sự quyết tâm của cấp uỷ, chính quyền, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị và đồng hành của người dân, xã Trùng Khánh đang từng bước biến chuyển đổi số thành động lực cải cách hành chính, nâng cao chất lượng quản trị và phục vụ nhân dân. Với đích đến: xây dựng chính quyền xã hiện đại, minh bạch, hiệu quả, ngày càng gần dân hơn.