![]() |
| Bệnh cháy lá vi khuẩn do vi khuẩn Erwinia amylovora gây ra đặc biệt nguy hại với các loại cây ăn quả |
Bệnh cháy lá vi khuẩn do vi khuẩn Erwinia amylovora gây ra là một trong những bệnh nguy hiểm nhất đối với các cây ăn quả thuộc họ hoa hồng như táo và lê. Tại bang Washington, khu vực sản xuất hơn 60% sản lượng táo và khoảng 50% sản lượng lê của Mỹ, bệnh này có thể khiến người trồng thiệt hại hàng triệu USD mỗi năm khi điều kiện thời tiết thuận lợi cho dịch bùng phát. Trước thực tế đó, các nhà khoa học đang phát triển phương pháp dự báo bệnh cháy lá vi khuẩn chính xác hơn, kết hợp dữ liệu thời tiết với các yếu tố sinh học của cây trồng. Mục tiêu của nghiên cứu là giúp người trồng cây ăn quả có thể xác định chính xác thời điểm nguy cơ lây nhiễm cao để áp dụng biện pháp phòng trừ kịp thời.
Các hệ thống dự báo trước đây chủ yếu dựa vào nhiệt độ và độ ẩm để ước tính nguy cơ nhiễm bệnh. Tuy nhiên, nhiều mô hình thường đưa ra cảnh báo quá mức, khiến nông dân phải phun thuốc phòng trừ nhiều lần không cần thiết, làm tăng chi phí và ảnh hưởng đến môi trường. Phương pháp mới đang được phát triển tại Washington bổ sung thêm nhiều biến số quan trọng như độ ẩm không khí, tuổi của hoa và mức độ mẫn cảm của từng giống cây. Nhờ đó, hệ thống dự báo có thể phản ánh chính xác hơn điều kiện phát sinh bệnh trong vườn cây. Các nghiên cứu cho thấy sự phát triển của vi khuẩn gây bệnh phụ thuộc mạnh vào nhiệt độ. Khi tổng nhiệt độ tích lũy trong vài ngày trước khi hoa bị ướt đạt khoảng 270 đến 350 đơn vị nhiệt, nguy cơ nhiễm bệnh có thể tăng mạnh. Ngược lại, khi tổng nhiệt dưới 240 đơn vị, khả năng bùng phát bệnh thường thấp.
Ngoài yếu tố thời tiết, giống cây trồng cũng đóng vai trò quan trọng trong mức độ thiệt hại. Một số giống táo và lê có khả năng chống chịu tốt hơn, trong khi các giống mẫn cảm có thể bị cháy hoa, cháy cành và thậm chí chết cây nếu không được kiểm soát kịp thời. Việc cải thiện hệ thống dự báo bệnh không chỉ giúp giảm số lần sử dụng thuốc bảo vệ thực vật mà còn hỗ trợ xây dựng chiến lược quản lý dịch hại chính xác hơn. Khi nông dân biết chính xác thời điểm nguy cơ cao, họ có thể phun phòng đúng lúc, giảm chi phí và hạn chế tác động đến môi trường.
![]() |
| Các thử nghiệm của nhóm các nhà khoa học được tiến hành trên nhiều loại cây ăn quả |
Các nhà khoa học kỳ vọng hệ thống dự báo mới sẽ giúp nâng cao hiệu quả quản lý bệnh trong các vườn cây ăn quả quy mô lớn, đặc biệt tại những khu vực sản xuất tập trung như Washington. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu làm gia tăng sự biến động của thời tiết, những công cụ dự báo dịch bệnh chính xác sẽ trở thành yếu tố quan trọng để bảo vệ năng suất và ổn định chuỗi cung ứng nông sản.