Vụ gà lôi trắng: Tuyên miễn trách nhiệm hình sự đối với bị cáo Thái Khắc Thành

Hội đồng xét xử phúc thẩm tuyên án phúc thẩm đối với bị cáo Thái Khắc Thành.

Sáng ngày 17/10, Toà án nhân dân tỉnh Hưng Yên mở phiên tòa phúc thẩm xét xử bị cáo Thái Khắc Thành (44 tuổi, trú xã Đô Lương, tỉnh Nghệ An) trong vụ án “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” (vụ án gà lôi trắng).

Tại phiên toà, Hội đồng xét xử phúc thẩm đã chấp nhận đơn kháng cáo của bị cáo Thành, chấp nhận kháng nghị của VKSND tỉnh Hưng Yên, sửa bán án hình sự sơ thẩm, tuyên miễn trách nhiệm hình sự, miễn áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo Thành.

Theo hồ sơ vụ án, từ năm 2024, bị cáo Thái Khắc Thành biết rõ ba cá thể gà lôi trắng (hai mái, một trống) là loài thuộc danh mục nguy cấp, quý, hiếm nhưng vẫn nuôi nhốt tại nhà mà không có giấy phép. Ba cá thể này sinh sản ra 10 con non.

Ngày 26/3/2025, bị cáo Thành liên hệ bán 10 cá thể gà lôi trắng con cho một người không rõ lai lịch với giá 6 triệu đồng. Đến ngày 2/4/2025, khi người được thuê vận chuyển số gà trên đến khu vực đường ĐH.07 (thuộc xã Song An, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình cũ) thì bị lực lượng công an phát hiện, thu giữ. Khám xét nơi ở của Thái Khắc Thành, cơ quan chức năng thu thêm 3 cá thể gà lôi trắng trưởng thành.

Tại bản án sơ thẩm số 35/2025/HS-ST ngày 8/8/2025, Toà án nhân dân khu vực 5 - Hưng Yên tuyên phạt bị cáo Thái Khắc Thành 6 năm tù, phạt bổ sung 30 triệu đồng, về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo điểm b khoản 2 Điều 244 Bộ luật Hình sự.

Trong phiên tòa phúc thẩm, đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hưng Yên công bố Quyết định số 01/QĐ-VKS ngày 17/10/2025 về việc thay đổi Quyết định kháng nghị phúc thẩm số 09/QĐ-VKS ngày 13/8/2025 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hưng Yên.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hưng Yên đề nghị miễn trách nhiệm hình sự đối với bị cáo Thái Khắc Thành (trước đó VKS kháng nghị xét xử phúc thẩm vụ án theo hướng hủy án sơ thẩm để điều tra lại).

Sau khi xem xét lại toàn bộ hồ sơ vụ án và căn cứ vào các quy định pháp luật mới, phía đại diện Viện kiểm sát nhận thấy hành vi của bị cáo hiện không còn nguy hiểm cho xã hội. Việc thay đổi kháng nghị phúc thẩm nhằm đảm bảo cho bị cáo được hưởng chính sách khoan hồng của Nhà nước, phù hợp quy định pháp luật.

Vì vậy, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hưng Yên đề nghị Hội đồng xét xử phúc thẩm căn cứ điểm b khoản 1 Điều 355 và điểm a khoản 1 Điều 357 Bộ luật Tố tụng hình sự, sửa bản án sơ thẩm và miễn trách nhiệm hình sự cho bị cáo Thái Khắc Thành.

Bị cáo Thái Khắc Thành tại phiên tòa phúc thẩm.

Tại tòa, bị cáo Thành khai thấy một người bán giống gà lôi trắng trên mạng, thấy đẹp nên mua về nuôi làm cảnh, không biết đây là loài thuộc danh mục quý hiếm. Sau đó, khi có người hỏi mua, bị cáo bán lại chỉ để “thu hồi vốn và nuôi thêm”.

Thẩm phán chủ tọa nhắc nhở: “Đẹp hay không, thích hay không thì khi mua cũng phải tìm hiểu đó là giống gà gì, có thuộc loài nguy cấp, quý hiếm hay được phép nuôi, mua bán không”.

Đại diện Viện kiểm sát hỏi: “Nếu nói nuôi làm cảnh, tại sao bị cáo lại bán?”. Sau đó, kiểm sát viên công bố lời khai của Thành tại cơ quan điều tra, trong đó thể hiện bị cáo biết việc nuôi loài này cần giấy phép nhưng không rõ cơ quan nào cấp và cũng không xin phép.

Bị cáo Thành thừa nhận hành vi nuôi, nhốt và mua bán gà lôi trắng là vi phạm pháp luật, đồng thời khẳng định việc khởi tố, truy tố là đúng.

Tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo cho biết pháp luật hiện đã có thay đổi và đề nghị Hội đồng xét xử xem xét miễn trách nhiệm hình sự. Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hưng Yên cũng thay đổi nội dung kháng nghị, đề nghị Hội đồng xét xử miễn trách nhiệm hình sự cho bị cáo.

Căn cứ hồ sơ vụ án, quá trình tranh tụng tại tòa và các quy định pháp luật, Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận định việc truy tố bị cáo Thành theo điểm b khoản 2 Điều 244 Bộ luật Hình sự là đúng người, đúng tội, đúng pháp luật.

Tuy nhiên, đến thời điểm xét xử, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành Thông tư số 27/2025/TT-BNNMT, có hiệu lực từ 1/7/2025, trong đó loài gà lôi trắng không còn thuộc nhóm IB (động vật nguy cấp, quý, hiếm cần bảo vệ nghiêm ngặt). Vì vậy, hành vi của bị cáo không còn nguy hiểm cho xã hội.

Văn bản này dù có hiệu lực từ 1/7/2025, nhưng đến 16/7/2025 mới được đăng Công báo trên Cổng thông tin điện tử Chính phủ và chưa được gửi đến các cơ quan tiến hành tố tụng, dẫn đến việc Tòa cấp sơ thẩm không kịp thời áp dụng.

Sau nghị án, Hội đồng xét xử căn cứ điểm a khoản 1 Điều 29 Bộ luật Hình sự, quyết định miễn trách nhiệm hình sự cho bị cáo Thái Khắc Thành về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”, đồng thời hủy bỏ biện pháp ngăn chặn “Cấm đi khỏi nơi cư trú”.