Tp. Huế: Khởi tố, tạm giam Giám đốc Ban Quản lý dự án để điều tra sai phạm

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Huế đọc lệnh bắt bị can để tạm giam đối với Hà Xuân Hậu (người mang áo sơ mi xanh, đeo kính)

Ngày 15/8/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Huế (CSĐT CATP Huế) cho biết đã khởi tố vụ án hình sự, khởi tố bị can, bắt bị can để tạm giam đối với ông Hà Xuân Hậu - Giám đốc Ban Quản lý dự án Đầu tư xây dựng và Phát triển đô thị thành phố Huế để điều tra những sai phạm trong quá trình thực hiện “Dự án xử lý triệt để ô nhiễm môi trường do rác thải sinh hoạt tại các khu vực trọng điểm trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế (nay là thành phố Huế)”.

Dự án môi trường kéo dài, phát sinh nhiều bất cập

Ngày 15/8/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Huế cho biết đã khởi tố vụ án hình sự, khởi tố bị can và bắt bị can để tạm giam đối với ông Hà Xuân Hậu, Giám đốc Ban Quản lý dự án Đầu tư xây dựng và Phát triển đô thị thành phố Huế, để điều tra về những sai phạm trong quá trình thực hiện dự án xử lý ô nhiễm môi trường do rác thải sinh hoạt.

Trước đó, tháng 3/2016, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình dân dụng và công nghiệp tỉnh Thừa Thiên Huế, nay là Ban Quản lý dự án Đầu tư xây dựng và Phát triển đô thị thành phố Huế, đã đề xuất chủ trương đầu tư dự án tại xã Hương Bình, thị xã Hương Trà cũ, thường được gọi là “Dự án rác Hương Bình”.

Ngày 30/10/2017, UBND tỉnh Thừa Thiên Huế (cũ) đã phê duyệt dự án với tổng mức đầu tư 85,79 tỷ đồng, trong đó ngân sách Trung ương hỗ trợ 44,965 tỷ đồng, phần còn lại từ ngân sách địa phương. Dự án dự kiến thực hiện trong giai đoạn 2018-2020.

Tuy nhiên, theo kết quả điều tra ban đầu, quá trình triển khai dự án đã bộc lộ nhiều bất cập. Trong đó, có dấu hiệu đề xuất chủ trương đầu tư thiếu tính khả thi, lựa chọn địa điểm chưa phù hợp và chưa bảo đảm sự cân đối giữa công suất thiết kế 150 tấn rác/ngày đêm với lượng rác thực tế có thể đưa về xử lý chỉ khoảng 40 tấn/ngày đêm.

Sau đó, dự án được đề xuất chuyển đổi thành điểm tập kết rác phục vụ Nhà máy xử lý rác Phú Sơn. Đến nay, dự án đã kéo dài hơn 7 năm nhưng vẫn chưa hoàn thành.

Những khoảng trống trong quản lý đầu tư công

Một trong những vấn đề được cơ quan điều tra xác định là công tác lựa chọn nhà thầu chưa đánh giá đầy đủ năng lực tài chính, năng lực xây dựng của các đơn vị tham gia. Việc lựa chọn nhà thầu không đáp ứng yêu cầu được cho là góp phần khiến dự án chậm tiến độ, phải nhiều lần gia hạn.

Một số gói thầu xây dựng chính phát sinh tăng chi phí; một số hạng mục đã nghiệm thu, thanh toán nhưng chưa được đưa vào sử dụng và không có phương án bảo quản phù hợp, dẫn tới nguy cơ suy giảm chất lượng, gây lãng phí nguồn lực ngân sách.

Trong quản lý tiến độ, Ban Quản lý dự án được xác định đã thiếu sâu sát, chưa kịp thời xử lý các vi phạm của nhà thầu, không sớm chấm dứt hợp đồng hoặc thay thế nhà thầu yếu kém để đẩy nhanh tiến độ công trình.

Đáng chú ý, trong quản lý hợp đồng với Công ty Thiên Phát Thịnh, việc theo dõi tiến độ, quản lý rủi ro và bảo đảm thu hồi tiền tạm ứng được cho là chưa thực hiện đầy đủ. Theo kết quả điều tra ban đầu, những thiếu sót này dẫn đến thiệt hại cho ngân sách Nhà nước số tiền 2.140.797.000 đồng.

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Huế xác định ông Hà Xuân Hậu, với vai trò Giám đốc Ban Quản lý dự án và đại diện chủ đầu tư, chịu trách nhiệm chính đối với những sai phạm nêu trên.

Lực lượng chức năng thi hành lệnh khám xét khẩn cấp

Ngày 14/8/2026, cơ quan điều tra đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can, lệnh bắt bị can để tạm giam và lệnh khám xét đối với ông Hà Xuân Hậu về tội “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng”, quy định tại điểm c khoản 3 Điều 360 Bộ luật Hình sự.

Các nội dung trên là kết quả điều tra ban đầu; việc xác định trách nhiệm hình sự của các cá nhân, tổ chức liên quan cần tiếp tục được thực hiện theo đúng quy định pháp luật.

Không để nguồn lực môi trường trở thành lãng phí

Vụ án đang tiếp tục được mở rộng điều tra nhằm làm rõ trách nhiệm của các thành viên Ban Quản lý dự án và các nhà thầu liên quan. Việc xử lý nghiêm minh, đúng người, đúng hành vi, đồng thời thu hồi tài sản bị thiệt hại cho Nhà nước, là yêu cầu cần thiết nhằm củng cố kỷ cương trong quản lý đầu tư công.

Từ vụ việc này, bài học lớn hơn không chỉ nằm ở việc xử lý trách nhiệm sau khi sai phạm xảy ra, mà còn ở yêu cầu phòng ngừa từ sớm, kiểm soát từ đầu đối với các dự án sử dụng ngân sách Nhà nước, đặc biệt là những dự án liên quan trực tiếp đến môi trường và đời sống nhân dân.

Dự án rác Hương Bình vẫn chưa hoàn thành sau 7 năm thi công. Ảnh tư liệu. Đình Duy

Một dự án xử lý rác không đơn thuần là một công trình xây dựng. Đó là một mắt xích trong hệ thống bảo vệ môi trường, quản lý tài nguyên và xây dựng đô thị xanh. Vì vậy, mọi quyết định về quy mô, công nghệ, địa điểm, tổng mức đầu tư, lựa chọn nhà thầu và tổ chức vận hành đều cần được đánh giá trên cơ sở khoa học, thực tiễn và hiệu quả lâu dài.

Tinh thần “làm một vụ, một việc để cảnh tỉnh cả một vùng, một lĩnh vực” vì thế cần được nhìn nhận theo hướng tích cực: xử lý nghiêm để phòng ngừa, chấn chỉnh để phát triển.

Huế đang hướng tới mô hình đô thị xanh, sinh thái và phát triển bền vững. Muốn hiện thực hóa mục tiêu đó, từng đồng tiền ngân sách phải được sử dụng đúng mục đích, từng công trình môi trường phải phát huy hiệu quả và từng chủ thể tham gia quản lý dự án phải thực hiện đầy đủ trách nhiệm được giao. Đó không chỉ là yêu cầu của pháp luật, mà còn là trách nhiệm trước nhân dân, trước môi trường và trước mục tiêu phát triển bền vững của thành phố Huế./.