Quảng Ninh: Bảo tồn, phát triển và nâng tầm thương hiệu lợn Móng Cái

Đàn lợn Móng Cái của HTX Nông Nghiệp và Dịch vụ tổng hợp Vạn Thành Phát. Ảnh Duy Tùng

Sản phẩm lợn Móng Cái hữu cơ đầu tiên tại Quảng Ninh

Nhắc tới HTX Nông Nghiệp và Dịch vụ tổng hợp Vạn Thành Phát tại TP Móng Cái không còn là cái tên xa lạ với người dân vùng biên viễn, đây là đơn vị đâu tiên nuôi lợn theo mô hình hữu cơ.

HTX Nông Nghiệp và Dịch vụ tổng hợp Vạn Thành Phát được thành lập từ cuối năm 2017, giám đốc là Bà Đặng Thị Liên cùng với 8 thành viên là các hộ hội viên nông dân sản xuất kinh doanh trên địa bàn TP Móng Cái. Hiện nay, HTX Nông Nghiệp và Dịch vụ tổng hợp Vạn Thành Phát đang duy trì nuôi khoảng từ 500 con/ năm, doanh thu trên dưới 2 tỉ đồng.

Theo bà Liên, đặc điểm của giống lợn Móng Cái ngày xưa các cụ nuôi để làm lợn lái sinh sản, không để ý chất lượng thịt nên mỡ nhiều, nhưng nhờ giờ được chăn nuôi theo đúng quy trình thì tỉ lệ độ mỡ nạc đều rất ngon. Chất lượng thịt lợn khá nổi bật nhờ một số đặc tính: Da mỏng, thịt mềm, ngọt giòn, không ngấy, giàu dinh dưỡng. Điểm nổi bật của giống lợn này là có sức đề kháng bệnh tốt, ít khi bị các bệnh truyền nhiễm, chịu đựng được thời tiết khắc nghiệt.

Cũng theo bà Liên, chính quyền địa phương và các cấp của TP Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh đã hỗ trợ cho HTX kĩ thuật nuôi giống lợn và luôn ủng hộ để bảo vệ, phát triển lại đàn lợn bản địa Móng Cái.

Trao đổi với phóng viên, Bà Đặng Thị Liên cho hay " Đối với việc nuôi lợn theo mô hình hữu cơ tại HTX thì thức ăn của lợn rất khắt khe, từ đầu vào thực phẩm, nguồn nước, bỗng rượu, cá biển sạch ướp...rau cỏ đều lấy trong vườn của trang trại, cho nên số lượng lợn hữu cơ rất ít khoảng 20-25 con/năm. Năm 2023, HTX Nông Nghiệp và Dịch vụ tổng hợp Vạn Thành Phát được cấp giấy chứng nhận hữu cơ JAS Organics – Nhật Bản bởi QUACERT, hơn nữa sản phẩm lợn khi bán ra đều có tem có mã QR Code truy xuất nguồn gốc, xuất xứ".

Bà Đặng Thị Liên chăm sóc đàn lợn Móng Cái. Ảnh: Duy Tùng

Với mong muốn nâng tầm thương hiệu lợn Móng Cái, HTX Nông Nghiệp và Dịch vụ tổng hợp Vạn Thành Phát đã ký kết hợp tác với Công ty Cổ phần Duyên Hải Quảng Ninh cho ra mắt sản phẩm “Lợn Móng Cái đủ món” phục vụ chính tại Khách sạn Viktor Legends, phường Hòa Lạc, TP Móng Cái.

Tại Khách sạn Viktor Legends, menu Lợn Móng Cái gồm rất nhiều món, kết hợp với ẩm thực Việt- Trung, các món đều phù hợp cho tất cả thực khách đủ mọi lứa tuổi. Đây là một chu trình khép kín từ nơi sản xuất - ẩm thực, sử dụng chính nguồn thực phẩm chất lượng cao ngay tại địa phương.

HTX Nông Nghiệp và Dịch vụ tổng hợp Vạn Thành Phát vẫn không ngừng đầu tư vào nghiên cứu và áp dụng những phương pháp nuôi lợn hiện đại, kết hợp với những giá trị truyền thống, để tìm ra những cách tiếp cận hiệu quả và thân thiện với môi trường, nhằm giữ vững chất lượng sản phẩm và đáp ứng yêu cầu của tiêu chuẩn JAS Organic.

Đàn lợn của HTX Nông Nghiệp và Dịch vụ tổng hợp Vạn Thành Phát. Ảnh: Duy Tùng

Làm việc với Phó phòng Tài nguyên Môi trường TP Móng Cái, ông Phương Hữu Quyền cho biết " địa phương đều có hỗ trợ các HTX cũng như người dân nuôi giống lợn Móng Cái về mặt kỹ thuật, cũng như đầu ra cho sản phẩm. Đặc biệt, địa phương cũng đã triển khai việc hỗ trợ cho các doanh nghiệp, cơ sở chăn nuôi đóng trên địa bàn về việc tạo mã QR Code truy xuất nguồn gốc, xuất xứ đối với sản phẩm lợn Móng Cái và các nông sản đặc trưng của tỉnh".

Chủ trương bảo tồn, phát triển đàn lợn Móng Cái.

Lợn Móng Cái là giống lợn quý bản địa nhưng đã có thời gian bị lai tạp ít nhiều với các giống lợn khác. Các ngành chức năng, nhà chuyên môn đang tìm tòi, nghiên cứu giải pháp khôi phục lại giống vật nuôi thuần chủng, phát triển lại đàn lợn Móng Cái.

Để bảo vệ và phát triển lại đàn lợn Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh đã triển khai nhiều biện pháp đồng bộ, như: Tìm lại nguồn giống quốc gia lưu trữ tại các trung tâm giống trong cả nước; kêu gọi, hỗ trợ vốn, kỹ thuật cho người chăn nuôi. Năm 2019 UBND tỉnh ban hành Quyết định số 4495/QĐ-UBND “Phê duyệt phương án bảo tồn giống lợn Móng Cái trên địa bàn tỉnh dưới dạng tinh dịch đông lạnh, phôi đông lạnh; tái tạo giống lợn Móng Cái bằng thụ tinh nhân tạo và cấy truyền phối”. Nhằm giữ an toàn dịch bệnh cho các cơ sở giống lợn, tránh rủi ro, đáp ứng nhu cầu tái đàn, phát triển chăn nuôi sau dịch bệnh, đồng thời từ đó sẽ chủ động khôi phục và phục vụ nhu cầu về con giống, lợn hậu bị, lợn thương phẩm trên địa bàn tỉnh và trong cả nước.

Quyết định số 4495/QĐ-UBND “Phê duyệt phương án bảo tồn giống lợn Móng Cái trên địa bàn tỉnh dưới dạng tinh dịch đông lạnh, phôi đông lạnh; tái tạo giống lợn Móng Cái bằng thụ tinh nhân tạo và cấy truyền phối”.

Phương án được thực hiện tại 3 cơ sở: Công ty CP Khai thác khoáng sản Thiên Thuận Tường Quảng Ninh (TP Cẩm Phả); Công ty TNHH MTV phát triển NLN Quảng Ninh (TP Móng Cái); Công ty CP Nông nghiệp Tuấn Long (huyện Hải Hà); 100% kinh phí do UBND tỉnh hỗ trợ, từ xét nghiệm bệnh tả lợn châu Phi, giám sát, nghiệm thu, đông lạnh tinh và phôi...

Giai đoạn 2021-2025, Sở KH&CN cũng đã phối hợp với Học viện Nông nghiệp Việt Nam triển khai nội dung nhiệm vụ “Bảo tồn nguồn gen lợn Móng Cái trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh” thuộc Đề án khung bảo tồn nguồn gen tỉnh Quảng Ninh. Mục tiêu chung của nhiệm vụ nhằm phục tráng và phát triển đàn lợn Móng Cái thuần chủng bằng ứng dụng công nghệ gen, công nghệ hỗ trợ sinh sản và công nghệ dinh dưỡng.

Với sự vào cuộc của các ngành chức năng, nhà chuyên môn như vậy, đàn lợn Móng Cái được bảo vệ, phát triển sẽ góp phần nâng cao đời sống kinh tế nông nghiệp của người dân TP Móng Cái theo hướng nhanh và bền vững./.