Nằm ở xã Bảo Hà, Đền Bảo Hà được xây dựng vào cuối đời Lê, niên hiệu Cảnh Hưng, thờ danh tướng Hoàng Bảy họ Nguyễn, người có công bảo vệ và xây dựng Tổ quốc ở cửa ải Lào Cai. Đền Bảo Hà có lưng tựa vào núi, mặt hướng theo dòng nước sông Hồng và nơi đây còn có sự kết hợp hài hòa giữa cảnh quan thiên nhiên theo thuyết phong thủy. Mỗi năm, Đền Bảo Hà đón hàng triệu lượt du khách gần xa tới để tham quan, đi lễ và cầu tài lộc cho năm mới.

Theo sử sách ghi lại, Ông Hoàng Bảy là vị Thánh Hoàng thuộc Nhạc phủ được người dân tôn kính trong tín ngưỡng đạo Mẫu. Tên húy của ông là Nguyễn Hoàng Bảy, thuộc hàng vị thứ Bảy trong Thập Vị Quan Hoàng. Tương truyền, khi còn sống, Ông Hoàng Bảy là vị quan triều đình được giao trọng trách trấn giữ vùng biên ải Lào Cai, Yên Bái dưới thời vua Lê.

Với trí tuệ cao siêu và tài năng thao lược, Ông Hoàng Bảy đã có nhiều công lao to lớn trong việc đánh đuổi quân giặc, hộ quốc, an dân, sau này vị quan lỗi lạc này cũng đã hy sinh vì dân trong một lần chiến đấu. Sau khi hóa, lại hiển linh phù giúp nước nhà.

Để ghi nhớ công lao của ông, các vua Triều vua Minh Mạng, Thiệu Trị sắc tặng ông danh hiệu “Trấn An Hiển Liệt” và các triều vua nhà Nguyễn khác tôn ông danh hiệu: “Thần Vệ Quốc - Ông Hoàng Bảy Bảo Hà”. Còn đồng bào các dân tộc Kinh, Tày, Dao… thì tôn thờ ông là vị nhân thần.

Đền Bảo Hà đã được xếp hạng di tích lịch sử văn hoá cấp Quốc gia vào năm 1997, sau nhiều lần được trùng tu, tôn tạo nay được hiện hữu uy linh gồm: cổng tam quan, sân đền, nhà khách, Cung chúa Sơn Trang, Toà đại bái, Cung cấm, Cung nhị, Cung công đồng với diện tích, bài trí các pho tượng khác nhau, kiến trúc không cầu kỳ. Trong các cung thờ chính của đền có các pho tượng: Đức Thánh Trần, Đức Vua Cha, Quan Tuần Tranh, ông Hoàng Bảy, ông Hoàng Đôi, Quan Bơ phủ, Mẫu Nhị, Mẫu Thượng Ngàn, …

Trao đổi với phóng viên, ông Nguyễn Văn Quyền - Trưởng Ban Quản lý Di tích và Phát triển du lịch xã Bảo Hà, cho biết: Lễ hội Đền Bảo Hà được tổ chức vào ngày 17/7 âm lịch hằng năm (ngày giỗ Ông Hoàng Bảy). Tuy nhiên, vào dịp đầu năm mới, du khách thập phương về đây rất đông, để phục vụ người dân và du khách tới tham quan, chiêm bái tại đền Bảo Hà, Ban Quản lý đã bố trí cán bộ, nhân viên trực, tổ chức đón tiếp, hướng dẫn du khách về dâng hương thuận tiện nhất.

Đền Bảo Hà là điểm tâm linh luôn được nhiều người dân, du khách thập phương lựa chọn mỗi dịp đầu xuân mới. Chia sẻ với phóng viên, chị Đinh Thị Linh du khách đến từ Bắc Kạn chia sẻ: “Đây là năm đầu tiên gia đình tôi đi lễ đền ông Hoàng Bảy, để cầu tài lộc, bình an và sức khỏe. Đề ông Hoàng Bẩy khá là khang trang, sạch sẽ đem lại cảm giác thư thái, bình yên khi vãn cảnh ở đây”.

Anh Phạm Tuấn Lộc du khách đến từ xã Hưng Khánh cho hay: “Gia đình tôi năm nào cũng đi lễ ông Hoàng Bảy. Dù thời gian này không phải lễ hội chính nhưng rất đông du khách đến đền để đi lễ đầu xuân cầu cho một năm mới công việc được thuận lợi, hanh thông”.

Đền thờ Ông Hoàng Bảy không chỉ có giá trị về lịch sử mà còn mang lại giá trị về tâm linh rất lớn. Đền Bảo Hà hiện nay có rất nhiều ngày lễ hội và trong đó có những ngày lễ chính như: Lễ thượng nguyên (Rằm tháng Giêng), lễ tiệc quan tuần tranh (25/5 Âm lịch), đặc biệt là lễ hội ngày giỗ ông Hoàng Bảy (17/7 Âm lịch), và lễ Tết muộn (Tết tất niên)./.