GS.TSKH Võ Quý người một đời cống hiến vì môi trường Việt Nam.

GS.TSKH Võ Quý sinh tháng 12 năm 1929 tại xã Yên Hồ, huyện Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh, một vùng đất giàu truyền thống hiếu học. Từ nhỏ, ông đã có niềm đam mê đặc biệt với thiên nhiên. Năm 1946, ông thi đỗ vào Trường Quốc học Huế, nhưng việc học bị gián đoạn do chiến tranh. Sau đó, ông tham gia kháng chiến chống Pháp. Sau hòa bình lập lại, ông tiếp tục con đường học vấn và trở thành một nhà khoa học uy tín.

Sự nghiệp khoa học của GS.TSKH Võ Quý gắn liền với nhiều lĩnh vực, nhưng nổi bật nhất là sinh học, điểu học và môi trường học. Ông là một trong những người đầu tiên nghiên cứu một cách hệ thống về loài chim ở Việt Nam, với nhiều công trình nghiên cứu có giá trị về phân loại, sinh thái và bảo tồn các loài chim. Ông cũng là người có công lớn trong việc xây dựng các khu bảo tồn thiên nhiên ở Việt Nam, như Vườn quốc gia Cúc Phương, Vườn quốc gia Ba Bể, và nhiều khu bảo tồn khác.

GS.TSKH Võ Quý là người tiên phong trong việc đưa vấn đề môi trường vào chương trình giảng dạy ở các trường đại học Việt Nam. Ông là Chủ nhiệm Khoa Sinh học, Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội (nay là Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội) trong nhiều năm, và đã đào tạo nhiều thế hệ sinh viên trở thành những nhà khoa học, nhà quản lý và nhà hoạt động môi trường. Ông luôn nhấn mạnh tầm quan trọng của việc giáo dục môi trường cho thế hệ trẻ, để họ hiểu được giá trị của thiên nhiên và có ý thức bảo vệ môi trường sống.

Ngoài công tác nghiên cứu và giảng dạy, GS.TSKH Võ Quý còn có những đóng góp quan trọng trong việc xây dựng chính sách và pháp luật về bảo vệ môi trường ở Việt Nam. Ông là đồng sáng lập và là lãnh đạo của hai Chương trình quốc gia về môi trường từ năm 1981 đến năm 1990, đóng vai trò quan trọng trong việc đề xuất các chính sách phát triển bền vững. Ông cũng là thành viên của nhiều tổ chức quốc tế về bảo tồn thiên nhiên và môi trường, như Hội đồng Vườn quốc gia và Khu bảo tồn quốc tế (WCPA/IUCN), Hội đồng quốc tế về Bảo vệ các loài nguy cấp (SSC/IUCN).

GS.TSKH Võ Quý là một nhà khoa học có tầm nhìn xa, luôn trăn trở về tương lai của môi trường Việt Nam và thế giới. Ông đã có nhiều bài viết, bài phát biểu và phỏng vấn về các vấn đề môi trường cấp bách, như biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường, suy thoái đa dạng sinh học. Ông kêu gọi sự chung tay của toàn xã hội trong việc bảo vệ môi trường, vì một tương lai bền vững cho các thế hệ mai sau.

Ảnh: Vũ Tuấn.

Những đóng góp to lớn của GS.TSKH Võ Quý đã được ghi nhận và tôn vinh trong nước và quốc tế. Ông là người Việt Nam đầu tiên và là người châu Á thứ hai được nhận Giải thưởng Hành tinh xanh, một giải thưởng quốc tế uy tín về môi trường, do Ashahi Glass Foundation trao tặng. Ông cũng được Nhà nước Việt Nam phong tặng danh hiệu Nhà giáo Nhân dân và nhiều huân chương, huy chương cao quý khác.

GS.TSKH Võ Quý qua đời ngày 10 tháng 1 năm 2017, hưởng thọ 88 tuổi. Sự ra đi của ông là một mất mát to lớn cho nền khoa học và môi trường Việt Nam. Tuy nhiên, những di sản mà ông để lại vẫn sống mãi, tiếp tục truyền cảm hứng cho các thế hệ sau tiếp bước con đường mà ông đã khai phá. Ông là một biểu tượng của sự tận tâm, trí tuệ và lòng yêu thiên nhiên sâu sắc. Những điểm nổi bật trong sự nghiệp của GS.TSKH Võ Quý:

Tiên phong trong nghiên cứu về chim ở Việt Nam: Ông đã có nhiều công trình nghiên cứu có giá trị về phân loại, sinh thái và bảo tồn các loài chim; Có công lớn trong việc xây dựng các khu bảo tồn thiên nhiên ở Việt Nam: Ông đã tham gia vào việc thành lập nhiều vườn quốc gia và khu bảo tồn, góp phần bảo vệ đa dạng sinh học của đất nước; Tiên phong trong việc đưa giáo dục môi trường vào chương trình giảng dạy: Ông đã đào tạo nhiều thế hệ sinh viên trở thành những nhà khoa học và nhà hoạt động môi trường; Đóng góp quan trọng trong việc xây dựng chính sách và pháp luật về bảo vệ môi trường: Ông đã tham gia vào việc xây dựng các chương trình quốc gia về môi trường và đề xuất các chính sách phát triển bền vững.

Ông là người Việt Nam đầu tiên và là người châu Á thứ hai được nhận giải thưởng Nhận Giải thưởng Hành tinh xanh, một sự ghi nhận quốc tế về những đóng góp của ông cho môi trường. GS.TSKH Võ Quý không chỉ là một nhà khoa học mà còn là một nhà hoạt động xã hội, một nhà giáo dục và một người có tầm nhìn chiến lược về phát triển bền vững. Ông đã dành cả cuộc đời mình cho sự nghiệp bảo vệ môi trường và phát triển bền vững của Việt Nam. Tên tuổi của ông sẽ mãi mãi được ghi nhớ và tôn vinh./.