Hình ảnh phường An Khê, tỉnh Gia Lai

Theo kết quả kiểm tra, các địa phương sau sáp nhập đang có sự phân hóa rõ rệt, chia thành ba nhóm chính:

Xã đặc biệt khó khăn: như Ia Tul là vùng miền núi với dân số gần 20.000 người, trong đó 98% là đồng bào dân tộc thiểu số. Tỷ lệ hộ nghèo chiếm gần 17%, hộ cận nghèo hơn 16%. Hạ tầng cơ sở yếu kém, thiếu hụt biên chế nghiêm trọng khiến địa phương gặp nhiều trở ngại trong quản lý và triển khai nhiệm vụ.

Nhóm xã đồng bằng còn nhiều khó khăn: điển hình là xã Bình Hiệp, tuy có vị trí thuận lợi nhờ gần các tuyến giao thông lớn như Quốc lộ 19B và cao tốc Quảng Ngãi – Quy Nhơn, nhưng vẫn đối mặt với tỷ lệ hộ nghèo đa chiều cao (7,42%) và tình trạng thiếu hạ tầng, thiếu nhân lực.

Nhóm xã có nền tảng phát triển tốt: như phường An Khê, phường Tam Quan và xã Phú Mỹ, là những trung tâm kinh tế năng động. Tuy nhiên, các địa phương này lại chịu áp lực quá tải hạ tầng và thiếu nhân lực chuyên môn, nhất là trong lĩnh vực công nghệ thông tin.

Qua làm việc, Đoàn công tác xác định các khó khăn, vướng mắc chủ yếu mà các xã, phường đang gặp phải gồm:

Thiếu nhân lực và công chức chuyên môn: Hầu hết địa phương không có cán bộ chuyên trách công nghệ thông tin, thiếu đội ngũ có chuyên môn sâu trong các lĩnh vực như tài chính, xây dựng, địa chính… Nhiều cán bộ còn bỡ ngỡ với nhiệm vụ hành chính mới sau sáp nhập.

Cơ sở vật chất xuống cấp, trang thiết bị lạc hậu: Nhiều xã đang phải làm việc tại các trụ sở cũ, chật chội, phân tán, không đảm bảo cho bộ máy mới. Thiết bị làm việc đa phần đã cũ kỹ, hết khấu hao, ảnh hưởng đến hiệu suất công việc và tiến trình chuyển đổi số.

Khó khăn trong vận hành Trung tâm Phục vụ Hành chính công: Tình trạng thiếu thiết bị cơ bản, hạ tầng mạng yếu, phần mềm thiếu đồng bộ đang gây cản trở lớn cho công tác giải quyết thủ tục hành chính.

Tỷ lệ hộ nghèo cao và hạ tầng giao thông yếu kém: Đặc biệt nghiêm trọng tại xã Ia Tul, nơi đường sá chia cắt, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân và khả năng tiếp cận dịch vụ.

Trên cơ sở báo cáo của các địa phương, các sở ngành đã trực tiếp hướng dẫn tháo gỡ khó khăn theo từng lĩnh vực. Trưởng đoàn công tác đã chỉ đạo rõ các nhiệm vụ trọng tâm:

Rà soát, sắp xếp lại tổ chức bộ máy và vị trí việc làm theo đúng nhu cầu thực tế, đảm bảo tinh gọn nhưng hiệu quả. Chú trọng bố trí cán bộ bán chuyên trách phù hợp trong phạm vi quỹ lương cho phép.

Xây dựng chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026-2030, đồng bộ với quy hoạch xây dựng và kế hoạch sử dụng đất của các đơn vị hành chính sau sáp nhập, chú trọng phát triển nông thôn mới, giáo dục, y tế và giảm nghèo bền vững.

Tiếp tục quán triệt tinh thần lấy người dân làm trung tâm, không để sáp nhập làm gián đoạn giải quyết thủ tục hành chính.

Giải quyết các kiến nghị tồn đọng: Các sở ngành liên quan được giao nhiệm vụ tiếp tục xem xét, trả lời hoặc tham mưu cấp thẩm quyền giải quyết các vấn đề chưa thể xử lý tại buổi làm việc.

Từ kết quả kiểm tra, Đoàn công tác kiến nghị Ban Thường vụ Tỉnh ủy chỉ đạo: Ban hành Nghị quyết chuyên đề về ưu tiên đầu tư hạ tầng cấp cơ sở giai đoạn 2025–2030, trong đó tập trung cho các xã đặc biệt khó khăn về trụ sở, nhà công vụ, trang thiết bị và phương tiện phục vụ.

Áp dụng linh hoạt Kết luận số 177-KL/TW của Bộ Chính trị trong kiện toàn bộ máy lãnh đạo xã, sớm khắc phục tình trạng khuyết chức danh chủ chốt.

Ban hành chính sách đặc thù để thu hút, giữ chân cán bộ, công chức tại các địa bàn khó khăn; tổ chức tập huấn “cầm tay chỉ việc” giúp cán bộ nâng cao năng lực thực thi công vụ.

Hướng dẫn thống nhất về mô hình hoạt động của các đơn vị sự nghiệp công cấp xã, trường học, trạm y tế, trung tâm văn hóa… nhằm đảm bảo ổn định vận hành lâu dài.

Tăng cường chỉ đạo, kiểm tra và hỗ trợ công tác chuẩn bị Đại hội Đảng bộ cấp xã nhiệm kỳ 2025–2030, đảm bảo đồng bộ về văn kiện, nhân sự, quy trình tổ chức.

Việc hỗ trợ các xã, phường sau sáp nhập là nhiệm vụ trọng tâm và lâu dài, đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa các cấp, các ngành, với tinh thần quyết liệt, linh hoạt và lấy người dân làm trung tâm phục vụ. Đây chính là nền tảng để các địa phương từng bước vượt qua khó khăn, hướng đến phát triển bền vững và toàn diện./.