Mái tôn hoen rỉ, lủng lỗ chỗ của hộ gia đình anh Đinh Xuân Mơ.

Tiếp chúng tôi trong ngôi nhà xiêu vẹo, rách nát anh Đinh Xuân Mơ (Sinh năm 1989, thôn Xuân Hà 2, xã Phú Xuân, tỉnh Đắk Lắk) vẫn chưa hết “run rẩy” kể lại những đêm thức vì sợ bão chực chờ xé nát ngôi nhà của mình.

“Những ngày bão số 13 tràn vào, lòng tôi như ngồi trên đống lửa bởi lo lắng căn nhà trú ngụ của mình sẽ bị san bằng, lo lắng nhất vẫn là sự an nguy của đứa con nhỏ. Những đợt cuồng phong mạnh dần là lại tăng lên. Để tránh rủi ro, tôi phải gửi con qua nhà hàng xóm, còn mình vẫn ở lại trong căn nhà tạm để chống bão. Những đêm bão vào là những đêm thức trắng, khi bão đi qua ngôi nhà tôi cũng bắt đầu xiêu vẹo, không biết khi nào bị sụp đổ.” anh Mơ chia sẻ.

Nền nhà xi măng được chắp vá, nứt nẻ.

Anh Đinh Xuân Mơ lập gia đình năm 2009, do bố mẹ nghèo nên anh (chị) ra ở riêng trong căn nhà gỗ hơn 20m2. Anh Mơ là hộ nghèo liên tục hơn 10 năm tại thôn Xuân Hà 2. Gia cảnh khó khăn vợ anh là chị Đinh Thị Chung phải bỏ xứ vào miền nam để làm công nhân, kiếm sông cuộc sống.

Khi được chúng tôi hỏi, lý do gia đình là hộ nghèo, nhà gỗ tạm bợ, hư hỏng, rách nát vẫn chưa được nhà nước hỗ trợ xây mới?, đôi mắt anh Mơ đượm buồn chia sẻ: “Mảnh đất tôi đang dựng nhà hiện nằm chung bìa với bố mẹ, do gia cảnh khó khăn, bìa đỏ đang cầm cố ở ngân hàng và vẫn chưa làm thủ tục tách bìa cho tôi. Thế nên với lý do chưa có bìa riêng tôi không được nhà nước hỗ trợ kinh phí xóa nhà tạm.”

Gia đình anh Đinh Xuân Mơ vẫn "run rẩy" trong ngôi nhà tạm dù bão 13 đã đi qua.

Cũng theo anh Mơ, dù biết ở trong căn nhà chờ sập nhưng 2 bố con vẫn phải cam chịu, đêm nằm cầu mong mọi sự bình an.

Theo quan sát, ghi nhận của phóng viên bên trong căn nhà rỗng toác, không có đồ vật gì có giá trị. Nhìn từ bên trong có thể thấy hàng trăm tia sáng soi rọi vì mái tôn đã dột nát. Những cây cột bằng gỗ tạp đã bị mỗi mọt ăn rỗng, xiêu vẹo…

Nhìn từ bên ngoài, ngôi nhà như muuốn đổ, nghiêng góc 60 độ. Mái tôn bị hoen rỉ, đập lạch xạch dù có gió nhẹ. "Uớc mơ của tôi không cần ngôi nhà khang trang, chỉ cần một ngôi nhà đủ vững chãi, che mưa che nắng để vợ và con cái an toàn để ổn định cuộc sống.” anh Mơ tâm sự.

Cột nhà chính bằng gỗ tạp đã bị mối mọt ăn mòn, hư hỏng nặng.

Trao đổi với phóng viên, ông Đinh Xuân Chiến - Phó Bí thư Chi bộ - Trưởng thôn Xuân Hà 2 cho biết, trường hợp hộ gia đình anh Đinh Xuân Mơ đúng là hộ nghèo lâu năm của thôn, căn nhà gia đình anh đang sống đã hư hỏng nghiêm trọng, không biết sụp đổ lúc nào. Trong nhiều năm nay Thôn đã đưa gia đình anh Mơ vào danh sách xóa nhà tạm nhưng không được các cấp chính quyền đồng ý, vì lý do hộ gia đình chưa có "bìa đỏ" riêng, chính chủ để được hỗ trợ xây nhà theo quy định. “Ở gốc độ thôn chúng tôi cũng đành bất lực, bởi quy định phải có "bìa đỏ" mới được hỗ trợ xây nhà cho hộ nghèo, cận nghèo. Thấy thương cho gia cảnh anh Mơ nhưng biết làm gì hơn…” giọng ông Chiến đầy trăn trở.

Cũng theo ông Chiến hiện tại thôn Xuân Hà 2, có 17 hộ được thôn đưa vào danh sách chương trình xóa nhà tạm. Từ năm 2024 đến nay, thôn Xuân Hà 2 đã hoàn thành 6 căn nhà (2 mới, 4 sửa chữa). Hiện tại chúng tôi vẫn còn khoảng 8 hộ dân (đều là hộ nghèo hoặc cận nghèo) đang sống trong nhà tạm xiêu vẹo, đều vướng mắc về vấn đề đất không chính chủ và một số hộ còn lại không đạt các tiêu chí khác.

"Với vai trò quản lý, gần gũi với dân, các tổ chức trong thôn rất chia sẻ và đã có kiến nghị đề xuất lên cấp trên để tìm phương án tháo gỡ cho người dân nhưng hiện tại vẫn chưa có sự phản hồi từ các cơ quan chức năng liên quan. Cần thiết có sự điều chỉnh phù hợp trong bộ tiêu chí xét duyệt. Đối với những trường hợp đất đã ở ổn định lâu năm, không tranh chấp, thuộc quy hoạch đất ở nhưng đang vướng mắc thủ tục chuyển nhượng hoặc thế chấp (vốn là rào cản tài chính của chính hộ nghèo), chính quyền cần có một cơ chế đặc thù để họ vẫn được tiếp cận chính sách nhân văn này.” ông Chiến nói.

Mái tôn nhà anh Đinh Xuân Mơ lủng lỗ chỗ, nhìn từ bên trong.

Chính sách xóa nhà tạm của Nhà nước là chủ trương nhân văn, thể hiện tinh thần "Không để ai bị bỏ lại phía sau” đồng hành cùng người dân còn khó khăn, thể hiện tinh thần tương thân tương ái của người Việt Nam. Tuy nhiên nếu những vướng mắc về thủ tục đất đai không được tháo gỡ kịp thời, những chính sách tốt đẹp này sẽ không thể đến tay những người đang cần nhất như gia đình anh Mơ.

Những mảnh tôn chắp vá, rỉ sét trên ngôi nhà tạm bợ.

Thiết nghĩ, các cấp chính quyền xã Phú Xuân và các ban ngành liên quan của tỉnh Đắk Lắk xem xét, có ý kiến tham mưu cụ thể để có những điều chỉnh linh hoạt, phù hợp với thực tiễn địa phương, kịp thời hỗ trợ gia đình anh Đinh Xuân Mơ và những hộ dân khác xóa nhà tạm. Hãy để người nghèo có được một mái nhà kiên cố, giúp họ an cư lạc nghiệp, tiếp tục đóng góp vào mục tiêu "Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng văn minh" của đất nước.

Hai bố con anh Đinh Xuân Mơ vẫn đang sống trong căn nhà tạm chờ sụp, đổ.